پایگاه خبری جهرم نیوز

معرفی شهرستان جهرم

موقعیت جغرافیایی جهرم !

اگر از شيراز 2 ساعت به طرف جنوب حرکت کنيد، بعد از عبور از شهر «خفر» و رودخانه زيبای «قره آقاج» به شهری می رسيد که تاورنيه آن را «جنگل نخل» ناميده است.

نام اين شهر کوهپايه‌ای مهجور مانده، «جهرم» است؛ شهری که مرکبات و خرمايش زبانزد همه اهالی استان فارس است. آبليمویی که ايرانی ها آن را به عنوان سوغات شيراز می شناسند، از ليموهای خوش‌طعم و آبدار جهرم گرفته می شود.

جهرم در قديم الايام بر سر يک راه تجاري به نام «جاده ابريشم» قرار داشته است. اين جاده شرق و غرب را براي عبور کاروان‌هاي حامل ادويه هندوستان به هم وصل مي‌کرده است. سياحتگران مشهوري مثل تاورنيه ، شاردن ، فيگرا و کري لوبوين در سفرنامه‌هايشان جهرم را وصف کرده‌اند.

بد نیست بدانید که :

نام جهرم 8 بار در شاهنامه فردوسي تکرار شده است. به گفته فردوسي، وقتي که اسکندر مقدوني به ايران حمله مي‌کند و ايرانيان را شکست مي‌دهد، «دارا» به جهرم فرار مي‌کند؛ «جهاندار دارا به جهرم رسيد». طبق شاهنامه، مهرک نوشزاد هم زاده شهر جهرم بوده است.

که این ابیات به شرح زیر است :

- پس آمد سکندر سوی قادسی
جهانگیر تا جهرم پارسی

- به جهرم یکی بد کی نژاد
کجا نام او مهرک نوشزاد

- به جهرم چو نزدیک شد پادشا
نهان گشت از او مهرک بی وفا

- ز جهرم بیامد به ایوان شاه
ز هر سو بیاورد بی مر سپاه

- جهاندار دارا به جهرم رسید
که آنجا بدی همه گنجها را کلید

- ز جهرم فرخزاد را خواندند
بدان تخت شاهیش بنشاندند

- چو منذر به نزدیک جهرم رسید
به آن دشت بی آب لشکر کشید

- به منذر چنین گفت کای رایزن
به جهرم کشیدی ز شهر یمن

وجه تسميه جهرم به خوبي توسط احمد کسروي توضيح داده شده است. به نظر او در نام‌هايي مثل جهرم وسميرم پسوند «رم» به معني جا و مکان است. «جه» و «سم» هم تغيير شکل يافته «گه» و «زم» هستند که به معني گرم و سرد هستند؛ بنابراين جهرم يعني «جاي گرم».

باربد مشهورترين شخصيت تاريخي جهرم است. او که بنام‌ترين موسيقي‌دان دوره ساساني است، بنا به شواهد بسياري از جمله شاهنامه، در جهرم متولد شده است. با وجود اين، بزرگداشت باربد هر سال در تاجيکستان برگزار مي‌شود! در جهرم مي‌توانيد نام باربد را همه‌جا ببينيد؛ از سوپر مارکت گرفته تا تاکسي تلفني!

صدها سال قبل در جهرم فرشي بافته مي‌شده که در تمام خاورميانه به «جهرميه» مشهور بوده است. الان اثري از اين صنعت در جهرم وجود ندارد.

مثل آباداني‌ها که همديگر را «ولک» خطاب مي‌کنند، جهرمي‌ها هم يک اسم خطاب دارند؛ «آدي». آدي - يعني آقا دايي - پربسامدترين کلمه‌اي است که در محاورات جهرمي‌ها به کار مي‌رود.

متاسفانه يا خوشبختانه شما براي ديدن هيچ‌کدام از جاذبه‌هاي گردشگري جهرم نياز به پرداخت ورودي نداريد.

رو کم کني فرهاد سنگ‌شکن !

اين غار که بين محلي‌ها به نام «سنگ اشکن» معروف است، بزرگ‌ترين غار دست‌ساز خاورميانه است. اگر مي‌خواهيد اين غار را ببينيد، بايد از کوچه‌هاي يک محله کوهپايه‌اي به نام «علي پهلوان» عبور کنيد.

ظاهرا تا همين چند دهه پيش، تمام مصارف سنگ شهر از همين محل تامين مي‌شده است. محاسبات دقيقي که براي به‌جاگذاشتن ستون‌ها و فرونريختن سنگ‌ها انجام شده، شگفت‌انگيز است. بعضي از دهانه‌هاي غار آن‌قدر وسيع هستند که به راحتي يک اتومبيل از آن عبور مي‌کند. از دهانه غار مي‌توانيد تمام شهر را زير پايتان ببينيد.

حیف و صد حیف !

در کنار دروازه پير شبيب، يک قبرستان متروکه هم وجود داشته است که خواندن سنگ قبرهاي دوره‌هاي قاجار و پهلوي‌اش خالي از لطف نيست؛ البته اگر عوامل طبيعي و حفاظت‌نکردن‌ها، چيزي از آنها باقي گذاشته باشد.

خواهر کوچک بازار وکيل شیراز !

موازي با خيابان منوچهري جهرم، يک بازار تاريخي وجود دارد که بيشتر حجره‌هاي آن به پارچه‌فروشي اختصاص دارد. اين بازار شباهت زيادي به بازار وکيل شيراز دارد و در اواخر دوران زنديه ساخته شده و در دوره‌هاي ديگر تعمير شده است. بازار جهرم 3 کاروانسراي تقريبا مخروبه و يک چهارسوق وسيع و زيبا دارد. نور اين بازار در گذشته از طريق دريچه‌هاي تعبيه شده در بالاي حجره‌ها تامين مي‌شده است.

از آتشکده تا قدمگاه !

اين بنا که بين جهرمي‌ها به «قدمگاه» مشهور است، در واقع يک آتشکده دوران ساساني است. چهار طاق اين بنا در دوران ساساني و بقيه بنا در دوره‌هاي بعد از اسلام ساخته شده است. متاسفانه مرمت‌هاي غير حرفه‌اي اين آتشکده، حس بناي اصلي را براي بينندگان تداعي نمي‌کند. از ورودي‌هاي اين بنا هم مي‌توانيد کل شهر را زير پايتان ببينيد.

دروازه‌اي به نام پير جوان !

اطراف ديوار قديمي شهر جهرم، 4 دروازه وجود داشته که تنها يکي از آنها باقي مانده است. اين دروازه و امامزاده کنارش يک نام عجيب و غريب دارند؛ پير شبيب يعني پير جوان! اگر به اين دروازه سر زديد،نقش و نگارهاي داخل صحن امامزاده را از دست ندهيد. بنا به رسم دوره قاجار هرکس در راه وطن کشته مي‌شده و جسدش را پيدا نمي‌کرده‌اند، برايش يک سنگ يادبود منقش در اين محل رزرو داشته‌اند.

دانشگاه‌ها و مراکز علمی جهرم !

در جهرم چهار دانشگاه معتبر به قرار زیر وجود دارد:

- دانشگاه علوم پزشکی

- مجتمع آموزش عالی جهرم

- دانشگاه آزاد اسلامی

- دانشگاه پیام نور جهرم

- دانشگاه غیر انتفاعی اندیشه

لازم به ذکر است که مجتمع آموزش عالی جهرم طی چند سال آینده با تاسیس دانشکده به دانشگاه جهرم تبدیل خواهد شد .

باغستان‌هاي دوگانه سوز !

جالب‌بودن باغ‌هاي جهرم به اين است که لااقل 2 کاربري همزمان دارند؛ يعني اينکه در آنها نخل و مرکبات همزمان پرورش مي‌يابد.
نخل‌هاي جهرم که محلي‌ها به آن «ترک» [Tarok] مي‌گويند لااقل 800 سال است که ميهمان اين شهر شده‌اند. به نظر شاردن - سفرنامه نويس مشهور - جهرم بهترين خرماي جهان را دارد.

از ظرف خرما (دروک) تا کلاه حصيري با «پيش» !

زندگی بیش از 50 درصد جهرمی‌ها به نحوی با نخل ارتباط دارد. تا همين چند سال پيش، حتي ظرف‌هاي حمل خرما هم با استفاده از برگ درخت نخل که جهرمي‌ها به آن «پيش» مي‌گويند، ساخته مي‌شد. هنوز هم مي‌توانيد در کوچه‌هاي قديمي شهر، پيرمردهايي را ببينيد که دارند با همين برگ‌هاي خشک شده، کلاه‌هاي حصيري مي‌سازند.

مولف : رویا رضایی نسب

منبع : www.hamshahrionline.ir و دانشنامه ی آزاد ویکیپدیا

ویراستار : نوید نکویی

امانت داري و اخلاق مداري استفاده از اين خبر فقط با ذکر منبع " جهرم نیوز " مجاز است.

(9 Votes)

< قبلی		بعدی >